یادداشت سردبیر: چرا شکست یک تیم ملی باعث مهاجرستیزی شد؟

تصمیم هیات فوتبال ولایت قم در ایران برای ممنوعیت حضور اتباع خارجی در مسابقات فوتبال و فوتسال، که به‌طور ویژه مهاجرین افغان را هدف قرار می‌دهد، نه تنها اقدامی غیرحرفه‌ای در حوزه ورزش است، بلکه بازتاب پدیده مهاجرستیزی و نژادپرستی در برخی نهادهای رسمی این کشور نیز به‌شمار می‌رود.

شکست تیم ملی ایران مقابل تیم ملی افغانستان در مسابقات فوتسال جوانان بحرین، همان‌طور که پیش‌بینی می‌شد، موجی از نفرت‌پراکنی علیه مهاجرین افغان را در جامعه ایران ایجاد کرد. رسانه‌های رسمی ایران که انتظار می‌رفت مانع از تشدید این تنش‌ها شوند، در کمال تعجب با این موج همراه شدند تا شکست تیم ملی را توجیه کنند.

واقعیت این است که این حساسیت افراطی و واکنش‌های احساسی، ریشه در ذهنیت تاریخی بخشی از جامعه ایران دارد که طی سال‌ها، مهاجرین افغان را در جایگاه پایین‌تری نسبت به خود می‌دیده است. این نگاه برترپندارانه، متأسفانه باعث شده است تا موفقیت‌های ورزشی یا علمی افغان‌ها، نه به‌عنوان دستاوردی انسانی و قابل احترام، بلکه به‌صورت تهدیدی برای غرور ملی برخی تلقی گردد.

در این میان، ماهیت دوستانه و صلح‌طلبانه ورزش فراموش شد؛ جایی که رقابت به معنای دشمنی نیست. درک نادرست از یک رویداد ورزشی، موج منفی علیه مهاجرین را به کرسی‌های تصمیم‌گیری سرایت داد و نهایتاً منجر به ممنوعیت حضور مهاجرین در رویدادهای ورزشی ولایت قم شد — تصمیمی که احتمال گسترش آن به سایر دستگاه‌ها و ولایات وجود دارد و می‌تواند مهاجرستیزی سیستماتیک و اجتماعی را تشدید کند.

با توجه به اراده نهادهای بالادستی جمهوری اسلامی ایران برای جلوگیری از گسترش مهاجرستیزی، ضروری است نظارت جدی‌تر بر دستگاه‌های دولتی و رسانه‌های داخلی اعمال شود تا اقدامات مهاجرستیزانه مهار شده و از ایجاد موج‌های تنش‌آفرین جلوگیری گردد.

بی‌تردید، چنین تصمیم‌هایی از سوی نهادهای پایین‌دستی، ضمن همراهی غیرمستقیم با اهداف دشمنان، روابط حسنه دو ملت دوست و برادر — ایران و افغانستان — را تهدید کرده و زمینه‌ساز شکاف‌های اجتماعی خطرناک می‌شود.

سردبیر خبرگزاری مبنا